Κυκλαδίτικη Αρχιτεκτονική και Διακόσμηση

Κυκλαδίτικη Αρχιτεκτονική και διακόσμηση.

Αν θεωρήσουμε κοινά αποδεκτή την αντίληψη ότι η αισθητική δεν είναι ο τρόπος να βλέπουμε ή ακόμη ο τρόπος να ακούμε, να απορροφούμε, αλλά και να παράγουμε αισθητικά ερεθίσματα, τότε θα πρέπει να συμφωνήσουμε ότι η κάθε αισθητική μπορεί να συνδέεται με έναν συγκεκριμένο τρόπο ζωής.

Όταν αναφερόμαστε στον όρο κυκλαδίτικη αρχιτεκτονικήτότε ουσιαστικά αναφερόμαστε στα ιδιαίτερα γνωρίσματα αρχιτεκτονικών κατασκευών που συναντάμε στις Κυκλάδες. Το σύμπλεγμα των Κυκλάδων, αποτελείται από είκοσι δύο κατοικημένα νησιά και γεωγραφικά ορίζονται στο κέντρο του Αιγαίου Πελάγους, πήραν το όνομά τους λόγω της κυκλικής τους διάταξης γύρω από τη Δήλο.

Γενικά, τα κυκλαδίτικα σπίτια, ξεκίνησαν να χτίζονται με απλά μέσα και υλικά για να καλύπτουν ουσιαστικά βιοτικές ανάγκες αλλά κατά την γνώμη μου θεωρούνται έργα μοναδικά σε αισθητική. Οι κύριοι λόγοι που αφορούν τον τόπο και τρόπο κατασκευής τους, (δηλαδή μέσα σε κλειστό οχυρωμένο κάστρο) ήταν γιατί είχαν προβλήματα ασφαλείας λόγω της έντονης τότε πειρατείας. Άλλοι παράγοντες που επηρέασαν την κυκλαδίτικη αρχιτεκτονική είναι γενικά το περιβάλλον, το κλίμα, ο ρόλος του νερού και του φυσικού εδάφους. Τα κυκλαδίτικα σπίτια είναι κυρίως κατασκευασμένα ως μονόχωρα, ο κυβισμός και η απλότητα συναντούνται σχεδόν σε όλα τα κτίσματα, ο προσανατολισμός των σπιτιών είναι κατά κύριο λόγο νοτιοανατολικός έτσι ώστε το σπίτι να έχει έντονο φυσικό φωτισμό ενώ οι τοίχοι είναι κατασκευασμένοι από πέτρα με πάχος από 60 έως και 80 εκατοστά ώστε να διασφαλίζεται η ισορροπημένη εσωτερική θερμοκρασία. Τα ανοίγματα παραθύρων για τον ίδιο λόγο είναι και αυτά μικρά, ενώ στη βόρεια πλευρά κάθε σπιτιού υπήρχε σχεδόν πάντα ένα άνοιγμα για τον φυσικό δροσισμό, σήμερα και για την ακρίβεια τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια η θέση του όποιου ακίνητου κατασκευάζεται προσδιορίζεται κυρίως από την θέση του δρόμου και βέβαια την θέα. Σε κάθε περίπτωση το χρώμα των Κυκλαδίτικων σπιτιών και τότε και σήμερα ευτυχώς τι άλλο από το λευκό χρώμα έτσι ώστε να περιορίζεται και η απορρόφηση θερμοκρασίας.

Η διακόσμηση των Κυκλαδίτικων σπιτιών ακροβατεί ανάμεσα στο αστικό και στο τότε αγροτικό τοπίο, τα όρια; θεωρώ ότι είναι πλέον δυσδιάκριτα, εκείνο που αναδεικνύει το Κυκλαδίτικο στυλ διακόσμησης είναι ο Ελληνικός μινιμαλισμός, εσωτερικά τα ξύλινα έπιπλα μικρών διαστάσεων που σε κάθε περίπτωση διακοσμούν και άλλα ακόμη στοιχεία που οι περισσότεροι επισκέπτες έχουμε δει, ουσιαστικά πρόκειται για μια αρχιτεκτονική που υπάρχει στα νησιά των Κυκλάδων σχεδόν όμοια εδώ και 5.000 χρόνια, οι αναφορές άλλωστε στην παγκόσμια βιβλιογραφία από αναγνωρισμένους καλλιτέχνες του κόσμου εστιάζει και ονοματίζει με μοναδικό τίτλο τον Ελληνικό Μινιμαλισμό, βασικά χαρακτηριστικά αναγνώρισης με καθαρές γεωμετρικές φόρμες. Το σχήμα κατασκευής των Κυκλαδίτικων σπιτιών το ορθογώνιο παραλληλεπίπεδο, με στρογγυλεμένες πάντοτε τις γωνίες. Οι στέγες είναι κυρίως επίπεδες, αν και σε ορισμένα νησιά των Κυκλάδων συναντάμε και κάποιες θολωτές στέγες.

Προσωπικά ξεχωρίζω τα υπέροχα υπόσκαφα της Σαντορίνης, σκαμμένα μέσα στον ηφαιστειογενή βράχο, τους περιστερώνες της Τήνου, την χώρα της Μυκόνου, την Σκύρο κ.α.

Κυκλαδίτικο στυλ η Κυκλαδίτικη μινιμαλιστική αρχιτεκτονική και διακόσμηση,  ακόμη πιο απλά, τα σπίτια στις Κυκλάδες είναι φτιαγμένα από το μπλε του ουρανού και το γαλάζιο της θάλασσας.

 Μελίνα Χ.